Κ. Κεσεντές: Απαιτούνται κίνητρα για την αντιστροφή του φαινομένου του brain drain

Με στόχο να αποτελέσουν την «γέφυρα» που θα φέρει πίσω στην Ελλάδα τους χιλιάδες νέους επιστήμονες που την εγκατέλειψαν τα χρόνια της κρίσης, αναζητώντας το επαγγελματικό τους μέλλον στο εξωτερικό, οι Μέντορες του BRAIN REGAIΝ ξεκίνησαν δουλειά.

Το έργο τους καθοριστικής σημασίας αλλά και δύσκολο, αφού πάνω από 400 Έλληνες έχουν εκφράσει στην ειδική πλατφόρμα του BR την επιθυμία τους να επιστρέψουν στην πατρίδα, αρκεί να τους γίνει η κατάλληλη επαγγελματική πρόταση.

Ο Κωνσταντίνος Κεσεντές, ιδρυτικό μέλος του Μη Κερδοσκοπικού Σωματείου BRAIN REGAIΝ, εξηγεί σε συνέντευξή του στο insider.gr και την τι προβληματίζει τα στελέχη του εξωτερικού για να κάνουν το καίριο βήμα του επαναπατρισμού και τι ενέργειες πρέπει να κάνει η Πολιτεία ώστε να στηρίξει τους ενδιαφερόμενους, αλλά και τις επιχειρήσεις που θα τους προσλάβουν.

– Με ποιο τρόπο η πρωτοβουλία σας, το Brain Regain, μπορεί να διαδραματίσει καταλυτικό ρόλο στην δημιουργία των συνθηκών που θα διευκολύνουν τον επαναπατρισμό των Ελλήνων του εξωτερικού;

Οι έρευνες που έχουν δημοσιευθεί σχετικά με το brain drain συγκλίνουν στη διαπίστωση ότι επιθυμία των περισσότερων Ελλήνων που εργάζονται στο εξωτερικό, είναι να επιστρέψουν κάποια στιγμή στην Ελλάδα.

Μεταξύ άλλων, ένα σημαντικό εμπόδιο για την επιστροφή αυτή αποτελεί η άγνοια της αγοράς και του εργασιακού́ περιβάλλοντος, όπως αυτά έχουν διαμορφωθεί́ στα χρόνια της απουσίας τους. Στόχος του Brain Regain είναι η κάλυψη αυτού του κενού και με αυτό τον τρόπο η διευκόλυνση του επαναπατρισμού τους.

Η ιδέα είναι απλή: φέρνουμε τον ενδιαφερόμενο/η που επιθυμεί να επιστρέψει στην Ελλάδα σε επαφή με εθελοντές Μέντορες για να συζητήσουν για την εργασιακή πραγματικότητα στις ελληνικές επιχειρήσεις, για τις προοπτικές των ελληνικών επιχειρήσεων, καθώς και για την καλλιέργεια επαφών με άτομα που θα μπορούσαν να τον βοηθήσουν να βρει εργασία στην Ελλάδα.

Οι Μέντορές μας είναι ανώτατα στελέχη των μεγάλων ελληνικών επιχειρήσεων που αποτελούν την συμμαχία Brain Regain. Συγκεκριμένα, η συμμαχία αποτελείται από τις επιχειρήσεις Aegean Airlines, Αθηναϊκή Ζυθοποιία, Alpha Bank, CHIPITΑ, Coca- Cola Τρία Έψιλον, COSMOTE, ΔΕΣΦΑ, Τράπεζα της Ελλάδος, Ελληνικά Πετρέλαια, Ελληνική Εταιρεία Συμμετοχών και Περιουσίας, Τράπεζα Eurobank, Όμιλος FOURLIS, INTERAMERICAN, Kyklades Maritime Corporation, METRO, Ogilvy, OTIS Ελλάδος και Κύπρου, PotamitisVekris, Τράπεζα Πειραιώς, Sani Ikos, T.E.MES, ΤΙΤΑΝ, Όμιλος ΥΓΕΙΑ, Upstream, και Xerox Hellas.

Πιστεύουμε στη δύναμη της προσωπικής επαφής και της εθελοντικής προσφοράς και για το λόγο αυτό είμαστε βέβαιοι ότι αυτή η προσωπική καθοδήγηση θα έχει πολύ θετικά αποτελέσματα.

– Από την εφαρμογή που έχετε στην ηλεκτρονική πλατφόρμα σας, έχετε καταγράψει έντονο ενδιαφέρον εκ μέρους των επιστημόνων μας που ζουν και εργάζονται εκτός Ελλάδος; 

Μέσα σε ελάχιστο χρόνο έχουν υποβληθεί περίπου 400 αιτήματα από Έλληνες του εξωτερικού που επιθυμούν να επιστρέψουν στην πατρίδα. Το ένα τρίτο των αιτούντων προέρχονται από τον τομέα της πληροφορικής και ακολουθούν οι τομείς της συμβουλευτικής, χρηματοοικονομικών υπηρεσιών, FMCG, φαρμάκου, κατασκευών, βαριάς βιομηχανίας, υπηρεσιών υγείας, ναυτιλίας και εκπαίδευσης, ενώ υπάρχουν αρκετοί δικηγόροι και μηχανικοί διαφόρων ειδικοτήτων.

Ένα άλλο σημαντικό στοιχείο αφορά στα χρόνια παραμονής στο εξωτερικό. Το 65% των αιτούντων εργάζονται για περισσότερο από 5 χρόνια στο εξωτερικό, γεγονός που τους έχει απομακρύνει σημαντικά από την ελληνική εργασιακή πραγματικότητα.

– Τι ρόλο θα έχουν οι Μέντορες στην προσπάθεια αυτή; Έχουν ξεκινήσει μια πρώτη επαφή με τους υποψήφιους;

Όπως ανέφερα προηγουμένως, οι Μέντορές μας είναι ανώτατα στελέχη μεγάλων ελληνικών επιχειρήσεων και αναλαμβάνουν το καθοριστικό έργο της καθοδήγησης των ενδιαφερομένων, αναδεικνύοντας τις δυνατότητες της χώρας και τις προοπτικές που ανοίγονται για όσους αποφασίσουν να επιστρέψουν στην Ελλάδα.

Μέσα από τις απευθείας συζητήσεις με τα στελέχη του εξωτερικού, οι Μέντορες τους ενημερώνουν σχετικά με τις εξελίξεις στο ελληνικό επιχειρηματικό πεδίο, βοηθούν στην δικτύωση τους με άλλα υψηλόβαθμα στελέχη της αγοράς, αναλαμβάνουν να τους καθοδηγήσουν κατά στην αναζήτηση και στην διαχείριση των ευκαιριών που προκύπτουν και τους υποστηρίζουν κατά την επάνοδο στην Ελλάδα.

Έχει ήδη ξεκινήσει ο πρώτος κύκλος mentoring και είμαστε σίγουροι ότι οι ενδιαφερόμενοι θα λάβουν ουσιαστική υποστήριξη. Σε κάθε περίπτωση έχουμε προβλέψει την λειτουργία ενός μηχανισμού αξιολόγησης της διαδικασίας mentoring, τα αποτελέσματα του οποίου θα τα παρουσιάσουμε με την ολοκλήρωση κάθε κύκλου.

Θα πρέπει να τονίσω ότι δεδομένου του μεγάλου αριθμού ενδιαφερομένων, δεν μπορούμε να ανταποκριθούμε άμεσα σε όλα τα αιτήματα, καθώς ο αριθμός των μεντόρων μας είναι περιορισμένος. Γι’ αυτό επιδιώκουμε τη διεύρυνση της συμμαχίας Brain Regain με περισσότερες εταιρείες και περισσότερους μέντορες. Χρειαζόμαστε πολλούς για να φέρουμε πίσω περισσότερους!

– Είναι οικονομικό το δέλεαρ επανεγκατάστασης στην πατρίδα, ή συναισθηματικό;

Θα έλεγα και τα δύο. Ασφαλώς για να επιστρέψει κάποιος εργαζόμενος στην Ελλάδα θα πρέπει οι απολαβές του να του εξασφαλίζουν ένα αντίστοιχο επίπεδο ζωής με αυτό που απολαμβάνει εργαζόμενος στο εξωτερικό. Όμως, η οικογένεια, οι φίλοι, η οικειότητα του περιβάλλοντος παίζουν καθοριστικό ρόλο στην απόφαση της επιστροφής.

– Κυνηγώντας το «εισιτήριο» της επιστροφής τους στην Ελλάδα, υπάρχει κάτι που
κατά τη γνώμη σας «φοβίζει» αυτά τα νέα παιδιά;

Κατά τη γνώμη μου αυτό που «φοβίζει» όσους σκέφτονται, ανεξάρτητα από την ηλικία τους, την επιστροφή στην Πατρίδα είναι η αξιοπιστία – του κράτους, των θεσμών, των επιχειρήσεων και της κοινωνίας γενικότερα.

Για τον Έλληνα που έχει αποκτήσει την εμπειρία διαβίωσης σε χώρες όπου η οργάνωση είναι δεδομένη και η αξιοπιστία αυτονόητη, η επιστροφή στην Πατρίδα παράλληλα με όλα τα θετικά της
φαίνεται να έχει ένα σημαντικό ρίσκο. Ανεξάρτητα από το πόσο ενστερνιζόμαστε αυτή την αντίληψη, καθήκον όλων μας είναι να επιδιώξουμε έμπρακτα την ενίσχυση της αξιοπιστίας σε όλα τα επίπεδα.

– Εκτός από την ιδιωτική πρωτοβουλία, μπορεί η Πολιτεία να θεσπίσει κάποια κίνητρα που να κάνουν ευκολότερη την προσπάθεια επαναπατρισμού των Ελλήνων επιστημόνων; Τι είδους κίνητρα θα μπορούσε να προσφέρει που να βοηθήσουν τους υποψήφιους, αλλά και τους επόμενους εργοδότες τους;

Πρώτα απ’ όλα είναι σημαντικό να κατανοήσουμε όλοι ότι ο επαναπατρισμός στελεχών που εργάζονται στο εξωτερικό είναι προς τον συμφέρον των ελληνικών επιχειρήσεων και κατ’ επέκταση της εθνικής οικονομίας. Τα στελέχη που εργάζονται στο εξωτερικό είναι φορείς σημαντικών εμπειριών και τεχνογνωσίας, στοιχεία απαραίτητα για τον εκσυγχρονισμό των ελληνικών επιχειρήσεων και τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας τους. Με αυτό τον τρόπο το brain drain μπορεί να μετατραπεί από πρόβλημα σε ευκαιρία.

Πιστεύουμε ότι η Πολιτεία θα πρέπει να εφαρμόσει πολιτικές που θα προσελκύσουν τους Έλληνες που εργάζονται στο εξωτερικό και θα διευκολύνουν τον επαναπατρισμό τους. Τέτοια κίνητρα  μπορεί να παρέχονται είτε στα ίδια τα στελέχη (π.χ. ευνοϊκή φορολογική μεταχείριση για τα πρώτα χρόνια του επαναπατρισμού τους), είτε στις επιχειρήσεις που τους προσλαμβάνουν (π.χ. επιδότηση εργοδοτικών εισφορών για ορισμένα χρόνια από την πρόσληψη τους). Ένας από τους στόχους
της πρωτοβουλίας μας είναι η ενεργή συμμετοχή στον διάλογο που έχει ξεκινήσει σχετικά με τα κίνητρα αυτά.

– Πρόσφατα πήρατε μέρος στην εκδήλωση του Rebrain Greece στη ΔΕΘ, για την καταπολέμηση του brain drain και την ανάσχεση της μετανάστευσης Ελλήνων επιστημόνων στο εξωτερικό. Ποιος θα είναι ο ρόλος σας στην δράση αυτή; 

Έχοντας ως σύνθημα το «χρειαζόμαστε πολλούς για να φέρουν πίσω περισσότερους», η ομάδα πρωτοβουλίας του Brain Regain επιδιώκει ευρύτερες συνεργασίες, που θα λειτουργήσουν συμπληρωματικά για την επίτευξη του στόχου που είναι ανάσχεση και αντιστροφή του φαινομένου brain drain.

Ήδη έχουμε συνενώσει τις δυνάμεις μας με την πρωτοβουλία Brain Gain μέσα από μια συμμαχία η οποία αποτελεί την πιο ισχυρή απάντηση κατά του φαινομένου brain drain στην Ελλάδα και ένα μήνυμα υπέρ της ανάγκης συστράτευσης όλων των υγιών δυνάμεων για το καλό της πατρίδας.

Η στρατηγική αυτή συμμαχία πιστεύουμε ότι θα επιταχύνει τη γεφύρωση της απόστασης που χωρίζει τους Έλληνες που βρίσκονται στο εξωτερικό με την πραγματικότητα του ελληνικού επιχειρείν.

Σε αυτό ακριβώς το πνεύμα επιδιώκουμε τη συνεργασία με την δράση ReBrain Greece η οποία, όπως πολύ σωστά επισημάνατε αφορά την προσπάθεια της ανάσχεσης της μετανάστευσης Ελλήνων επιστημόνων στο εξωτερικό. Πιστεύουμε ότι τα καλά παραδείγματα του επαναπατρισμού στελεχών θα αποτελέσουν ένα σημαντικό παράγοντα, που θα επηρεάσουν θετικά στην κατεύθυνση αυτή.

Πηγη: insider.gr –